?Hepsine hükmedecek Bir Yüzük, hepsini O bulacak

Hepsini bir araya getirip karanlıkta birbirine bağlayacak?

Bir gün saygın ve yaşlı bir dilbilimci, Hobbit adında uzun bir masal yarattı. Kuzey Ülkeleri’nin söylenceleriyle, Ortaçağ destanlarının motiflerini bir araya getiren, bilge büyücülerin, cücelerin, ejderhaların, elflerin, orkların, goblinlerin cirit attığı hayali bir dünya kurgulayıp en ince ayrıntısına kadar bu dünyayı tasvir etti. Fakat belli ki yazar için anlatılacak şeylerin sonu gelmemişti. Bu kez, Hobbit?in devamı gibi görünmekle birlikte hikâyenin bütünlüğü açısından bağımsız ve yetişkin çocuklara anlatılmak üzere kurgulanmış olan Yüzüklerin Efendisi?ni kaleme aldı.

Meslektaşları tarafından, yaptığının saygınlığına gölge düşüren çocuksu ve gayrı ciddi bir iş olduğu konusunda dile getirilen eleştirilere Tolkien?in verdiği cevap tam olarak neydi, bilmiyorum, ama söylenenlere gülüp geçiyor, çocuk olmayı ve çocuklukla ilgili kavramları unutarak gerçek anlamda yaşlanmış olduklarını gösteren arkadaşlarına acıyordu muhtemelen.

Kitabın iskeleti, aktüel hikâyeyi destekleyen eksiksiz bir tarihi arka planla, kâğıda geçirilmiş somut bir haritayla, gerçekte var olmayan, ihtiyaca binaen türetilmiş yeni diller ve bunlara ait sözcüklerle, farklı halkların konuşmasına uygun biçimde seçilmiş farklı sınıfların İngilizceleriyle bezenip, ayağa kaldırılmıştı.

Bütünlüğün ve geometrik mükemmelliğin biçimi olan daire arketipi, Güç Yüzüğü olarak karşımıza çıkıp kitabın ana temasını oluşturan yolculuğun varlık nedenine dönüşüyordu. Batı?dan Doğu?ya, iyi olandan kötü olana yapılan iç ve dış yolculuk, çirkin ve barbar Doğu?da sona ererken, biz, Avrupa?nın doğusundaki okurlar kitabın satırları arasında kayboldukça, ?Mordor?un doğudan yükselen kara dumanları ve kötülüğü? cümlesiyle acaba bizim buralardan mı bahsediliyor diye hayıflanmadan edemiyorduk.

Öyle veya değil, Tolkien her neyi kastetmiş olursa olsun bu fantezi başyapıtında bizleri gerçek dünyanın sıradan ve çoğu zaman baş edilemez olan sorunlarından kısmen de olsa uzaklaştırmayı başarıyor. Orta Dünya hikâyelerinin parçalarından biri olan başka bir yapıtın sonunda söylenen söz gibi, hayatta ölüm varken daha ciddi ne olabilir ki?

Kitabın çevirmenlerine teşekkürlerimle?

Yüzüklerin Efendisi

J.R.R. Tolkien

Çeviren: Bülent Somay, Çiğdem Erkal İpek

Metis Yayınları