“Eğer beni ararsan, canım, bulursun”.

Sevdiğiniz birinin kaybıyla baş etmek zorlu bir süreç. Özellikle annenizi kaybetmişseniz yaşınız ne olursa olsun çocukluğunuzu, kimliğinizi kaybetmiş, kendinizi de kaybolmuş hissediyorsunuz. Annem öleli beri çocukluğumun geçtiği eski mekanlarda dolaşmamın, anneannem, teyzem ve kuzenlerimle bir arada vakit geçirmemin sebebi de bu kaybolmuşluk hissinden uzaklaşabilmek. Böylece annemin özlemini gidermiş oluyorum. Ölümün getirdiği özlem ve kayıp duygusuyla kendimce hala başa çıkmaya çalışıyorum. Arkadaşım Gaye’nin Annem Her Yerde kitabını önüme koymasıyla annemin aslında hala var olduğunu, benimle olduğunu, sadece bedenini göremediğimi anımsadım.

Annem Her Yerde bir çocuk kitabı. Annesi ölen Yolanda isimli bir kız çocuğunun annesini arayışını anlatıyor. Bu arayışta annesinin hayatında bir şekilde yer etmiş kişilerle, anılarla, nesnelerle karşılaşması ölümün aslında gerçekten bir kayıp olmadığına işaret ediyor. Ölüm ve kayıp duygusuyla baş etmenin bilgece yolunu anlatan kitap “büyükler” için de yol gösterici. Çünkü başka bir anlayışın kapısını aralıyor: birinin varlığının onun yaptığı, olduğu, pratik ettiği her şeyde bulunabileceği, bunların yok olmayacağı. Tıpkı sesin bir şekilde uzayda yer edip yok olmaması gibi. Yolanda’nın annesini arayışındaki farklı karşılaşmalarda en hoşuma giden bölüm, büyükbabasıyla konuşurken ortaya çıkan, annesinin doğanın bir parçası olarak yeniden var olacağı düşüncesi. İnsan-doğa ikiliğini ortadan kaldıran bu düşünüş biçimi, bedenin başka formlarda geri dönüp yaşama dahil olması düşüncesi, hem üretken hem de kaybın acısını hafifleten bir anlayış olarak kitapta yer alıyor.

“Bu çimenlerin altında toprak var. Annen işte o toprakta gömülü. İlkbaharda bu topraktan yeni çimler ve çiçekler çıkacak. İşte o zaman anneni yeniden görür gibi olacaksın.”

Yolanda’nın annesi bir gülün kokusunda, rüzgârın kendisinde, fotoğrafların içinde, Yolanda’nın kendisinde. “Annem her yerde!” diyen Yolanda ölümün götüremeyeceği şeyleri fark ediyor. Anılar hala orada ve olmaya devam edecek. Annemin yaptığı bir yemeği yeniden yaparken, giydiği gömleği giyerken onun tenini hissederken, annemin beni görmek istediği gibi güçlü bir kadın olmaya çalışırken…

Çocuk kitaplarının neden herkes tarafından okunması gerektiğini ortaya koyan bir kitap Annem Her Yerde. Nahif sorularla bilgece bir arayışın öyküsü. Karakterin küçük bir kız çocuğu olması ve kitabın tatlı çizimleri de cabası.

Annem Her Yerde

Pimm van Hest

Resimleyen: Sassafras de Bruyn

Çeviren: Öznel Akdik İşli

Gergedan Yayınları